Een schokkende ontdekking bij de Grote Buitendijk in Velserbroek houdt omwonenden, de Dierenambulance Velsen en het Haarlemse Vogelhospitaal bezig. Op 12 mei werd een moederzwaan onthoofd aangetroffen op haar nest. Haar partner stond zwaargewond en trillend naast haar. Wat er precies is gebeurd, is nog altijd onduidelijk. AnimalsToday sprak met het Vogelhospitaal over de gebeurtenissen rond het zwanenkoppel, dat in de tussentijd twee jongen heeft gekregen.

Het zwanenkoppel leefde volgens omwonenden al minstens tien jaar samen en was een bekend gezicht in de buurt. De dieren waren bovendien kind aan huis bij het Vogelhospitaal: regelmatig werden ze behandeld voor ‘graspoppen’, een aandoening waar veel zwanen en ganzen last van hebben.
Roofdier of menselijk handelen?
De vondst roept veel vragen op. In het gebied hangen wel camera’s, maar het nest zelf bleek slecht zichtbaar. Daardoor is niet vast te stellen wat zich precies heeft afgespeeld. De politie kreeg melding van de zaak en onderzocht de situatie. Omdat er geen direct bewijsmateriaal beschikbaar is en een politiedierenarts niet uitsluit dat een roofdier, mogelijk een steenmarter, verantwoordelijk kan zijn, wordt het onderzoek voorlopig niet voortgezet.
Toch blijft er twijfel bestaan bij de Dierenambulance Velsen en het Vogelhospitaal. De verwondingen van de zwaan zouden opvallend recht zijn, wat volgens betrokkenen eerder doet denken aan snijwonden door een scherp voorwerp. Ook het mannetje raakte gewond, maar kon zijn partner niet beschermen.
“Een mannetjeszwaan verdedigt zijn nest normaal gesproken zeer fel”, legt Annemarijn Sintenie, assistent-beheerder van het Vogelhospitaal, uit.
“Daardoor is het voor een roofdier lastig om succesvol toe te slaan.”
Juist daarom roept de situatie vragen op bij de betrokken hulporganisaties. Ook het feit dat er in de omgeving geen andere dieren zijn aangetroffen die mogelijk door een steenmarter zijn gegrepen, maakt de zaak opmerkelijk. Vooralsnog lijkt het om een op zichzelf staand incident te gaan.
Omdat er onzekerheid blijft bestaan, heeft de Dierenambulance een forensisch patholoog gevraagd de zwaan verder te onderzoeken. De organisaties willen nog niet vooruitlopen op de uitkomst.

Zwanendrama in Velserbroek
De mannetjeszwaan verblijft momenteel in het Haarlemse Vogelhospitaal. Zijn lichamelijke verwondingen lijken te herstellen, maar mentaal maakt het dier een slechte indruk. Volgens Sintenie vertoont de zwaan onrustig gedrag en eet hij nauwelijks. Inmiddels is hij meerdere kilo’s afgevallen. “Hij is getekend door wat er is gebeurd”, vertelt Sintenie.
“Deze zwaan was jarenlang onafscheidelijk van zijn partner en heeft haar nu op een verschrikkelijke manier verloren.”
Volgens haar laat het gedrag van de zwaan zien hoe diep dieren emotionele gebeurtenissen kunnen verwerken.
“Veel mensen onderschatten hoezeer dieren rouw en stress kunnen ervaren.”
Voorlopig blijft de zwaan onder zorg van het Vogelhospitaal. Het doel is uiteindelijk om hem terug te laten keren naar zijn vertrouwde leefomgeving.
Twee zwanenjongen uitgekomen
Te midden van alle verdriet kwam er ook onverwacht goed nieuws. De moederzwaan bleek al weken op eieren te broeden. Omwonenden die het nest nauwlettend volgden, vermoedden dat de jongen bijna zouden uitkomen.
Toen medewerkers nog gepiep uit twee eieren hoorden, besloot het Vogelhospitaal bij hoge uitzondering de eieren mee te nemen. Inmiddels zijn daar twee kleintjes uitgekomen.

De jonge zwaantjes worden nu verzorgd in het hospitaal. De hoop is dat ze verenigd kunnen worden met de vaderzwaan, die al voor de kleintjes zorgt. Als dit niet op de lange termijn mogelijk is, zullen zij opgroeien met de andere pulletjes die het Vogelhospitaal verzorgt. Daarmee is er, ondanks het tragische verlies van hun moeder, toch een klein lichtpuntje ontstaan in een zaak die veel mensen in de regio raakt.
Het is nu wachten op de resultaten van het forensisch onderzoek. Hopelijk komt er snel duidelijkheid in deze zaak. Heb je iets verdachts gezien of weet je meer over deze zaak? Neem dan contact op met de politie via 0900-8844 of met de dierenpolitie via 144. Wie liever anoniem blijft, kan een melding doen via Meld Misdaad Anoniem (M.) of op 0800-7000.
©AnimalsToday.nl Femke Oosterbaan Martinius




