Steeds minder klimmende grijze vossen in Amerikaanse Midwest

De grijze vossenpopulaties in het Midwesten van Amerika staan onder druk. Een recent onderzoek wijst op ziekte en habitatfragmentatie als mogelijke oorzaken hiervan. Grijze vossen zijn bijzondere dieren, verwant aan de hond maar behendig als een kat.

Amerikanen in het Midwesten van de Verenigde Staten vangen steeds minder vaak een glimp op van de grijze vos; te herkennen aan een karakteristieke grijze vacht, een zwarte staartpunt en een roodachtige kleur op de nek, borst en poten. En hoewel de grijze vossen zich verspreiden over het hele Amerikaanse continent, verdwijnen de populaties langzaam uit dit specifieke gebied van de VS. Het dier leeft een beetje onder de radar, terwijl het een vrij eigenaardige eigenschap heeft: de vos is lid van de hondachtigen, maar kan opmerkelijk genoeg als een kat in bomen klimmen.

Onderzoek naar overleving, voortplanting en landgebruik

De laatste jaren is er dan toch meer aandacht voor het lot van de grijze vos. Een studie uit de staat Illinois toonde al aan dat de populaties tussen 2008 en 2023 drastisch zijn afgenomen. Recentelijk is ook onderzoek in buurstaat Indiana afgerond. Tim Hiller, oprichter van het Wildlife Ecology Institute, een non-profit onderzoeks- en onderwijsinstelling, voerde het uitgebreide onderzoek uit. Hiller en zijn team probeerden inzicht te krijgen in de overleving, voortplanting en benutting van land en hulpbronnen door de grijze vos.

Grijze vossen zijn moeilijk te tracken

Het is overigens nog niet zo makkelijk om een zeldzame diersoort te bestuderen. Eerder dit jaar startte in Michigan een onderzoek, een samenwerking tussen een universiteit en verschillende lokale gemeenschappen. De onderzoekers hebben de hulp van burgers ingeschakeld met een wanhopige boodschap: heb je beelden, stuur ze alsjeblieft op. Zo hopen ze in kaart te kunnen brengen waar de dieren precies leven in de staat. Ook Hiller en zijn team hadden soms veel moeite om grijze vossen te vinden voor een gps-tracker. Van de 26 vossen die tussen 2021 en 2023 gevolgd werden met een halsband leefde slechts één in het midden van de staat. De onderzoekers plaatsten ook wildcamera’s bij vossenholen en verzamelden monsters van 74 dode grijze vossen, voornamelijk afkomstig van jagers.

Baby Grey Fox snuggles with Mom!

[image or embed]

— explore.org (@explore.org) 29 mei 2026 om 16:47

Hiller en zijn team vonden de meeste vossen in het zuidelijke, beboste deel van Indiana. De genetische gezondheid van de populatie daar is overigens goed: er zijn geen geïsoleerde populaties en ook zijn er geen genetische verschillen tussen grijze vossen in Indiana en de aangrenzende staten. Wel planten de dieren opvallend langzaam voort. Een deel van het probleem in Indiana is dat veel van de beboste gebieden vrij fragmentarisch zijn. Dat betekent dat de vossen verder moeten reizen om voedsel te zoeken. En de vossen lijken zich meer thuis te voelen aan bosranden en vlak bij wegen, dan in de diepe bossen.

Niet bang voor mensen

Ook blijken de vossen niet bang te zijn voor mensen. Ze aten zelfs voedsel dat door mensen was achtergelaten, zoals voer uit hondenvoerbakken. Hiller speculeerde dat vossen die meer tijd vlak bij mensen doorbrachten, probeerden mensen als een soort schild te gebruiken tegen grotere roofdieren zoals coyotes en bobcats (oftewel rode lynxen). Ook Tyler Petroelje, onderzoeksspecialist bij de Department of Natural Resources (DNR) en niet betrokken bij dit onderzoek, bevestigt het beeld dat de dieren vlak bij mensen leven.

“We hebben ontdekt dat grijze vossen vaak dichter bij mensen leven dan veel mensen beseffen. Ze gebruiken structuren zoals garages, schuren en bijgebouwen in de buurt van bosrijke gebieden.”

Grijze vossen bevattelijk voor hondenziekte

Hondenziekte is een mogelijke factor voor de lage populatiecijfers. De helft van de vossen met een radiohalsband stierf tijdens het onderzoek en verschillende van de kadavers testten positief voor de ziekte. De vossen in Indiana zijn misschien extra kwetsbaar omdat hun leefgebieden groot zijn, waardoor ze vaker in contact komen met wasberen, die vaak de ziekte dragen. Maar ook in andere staten in het Midwesten lopen de vossen gevaar. Geïnfecteerde coyotes, wasberen, stinkdieren en niet-gevaccineerde honden en katten verspreiden het virus via ademhalingsdruppels, speeksel, urine en uitwerpselen. Wanneer de dieren van hetzelfde karkas of dezelfde voerbak eten, of simpelweg hoesten in de buurt van een ander dier, verspreidt de ziekte zich makkelijk tussen individuen en verschillende diersoorten.

Jacht nog steeds toegestaan

Ondanks dat het slecht gaat met de soort, is de jacht op grijze vossen in staten als Iowa, Illinois, Indiana en Ohio nog steeds toegestaan. Toch achten Hiller en Vince Evelsizer, een wildlife-bioloog bij de DNR in Iowa en niet betrokken bij Hillers studie, het onwaarschijnlijk dat de jacht op dit moment een grote bedreiging vormt voor de dieren.

Voorzichtige conclusie: verbeter de bosbedekking

Hiller en zijn team sluiten hun studie af met de conclusie dat meer onderzoek nodig is naar de afname van de grijze vossenpopulatie. Toch wil Hiller wat voorzichtige speculaties doen, en noemt de fragmentatie van het leefgebied als mogelijk voornaamste oorzaak. Eerdere studies in andere staten bevestigen dat beeld. In dat geval zouden het verbeteren van de bosbedekking en het aanpassen van bosbouwmethoden de soort ten goede komen. Dergelijke inspanningen zouden ook andere kwetsbare soorten in het gebied kunnen helpen, zoals de korhoen en de noordelijke kwartel.

Bronnen: