De illegale handel in wilde dieren is wereldwijd een miljardenbusiness, die soorten richting uitsterven duwt. Van neushoorns en bosolifanten tot schubdieren en andere exotische soorten: talloze dieren vallen ten prooi aan stroperij, smokkel en verboden handel. Vormen nieuwe technologieën wellicht de sleutel tot het bestrijden van deze internationale wildlife criminaliteit?
Ondanks internationale verdragen, talloze initiatieven om stroperij te bestrijden en veelvuldige controles door de douane blijft illegale handel een hardnekkig probleem met grote gevolgen. Gelukkig zijn er steeds meer digitale technieken die deze handel tijdig detecteren en signaleren. Hierdoor kan deze verboden handel steeds beter worden opgespoord. Maar is het ook voldoende om deze criminaliteit te beteugelen?
Grootschalige markt
Regelmatig treffen ambtenaren op vliegvelden of in havens diersoorten aan die illegaal uit andere delen van de wereld zijn gehaald. Dat is ook niet zo gek, want jaarlijks worden miljoenen dieren en planten illegaal verhandeld. Volgens een grove schatting is deze handel goed voor zo’n 7 tot 23 miljard dollar per jaar. Ondanks internationale verdragen als CITES blijft deze illegale handel een hardnekkig probleem.
.
.
Criminelen maken gebruik van valse documenten, omwegen via tussenlanden en misleidende productomschrijvingen. Daardoor behoort wildlife criminaliteit, na drugs- en wapenhandel, tot de grootste vormen van smokkel ter wereld. Handhavende autoriteiten staan daarbij voor een bijna onmogelijke taak. De stroom goederen is simpelweg te groot om volledig te controleren. Gelukkig komen steeds meer nieuwe technologieën in beeld. Deze middelen maken het mogelijk om proactief te speuren, in plaats van achter de feiten aan te lopen.
.
Techniek vs. wildlife criminaliteit
Op luchthavens en in havens zet men geavanceerde röntgenscanners in, die verpakkingen onderzoeken met behulp van kunstmatige intelligentie (AI). Deze systemen herkennen afwijkende vormen of materialen in pakketten en containers, ook wanneer dieren of dierproducten goed verborgen zijn. Deze software helpt inspecteurs om verdachte zendingen sneller te selecteren.
.
Slimme software
Een ander nieuw hulpmiddel is ‘slimme identificatiesoftware’. Onderzoekers van de Chinese Academie voor Wetenschappen ontwikkelden voor dit doel een AI-chatbot. Daarin kunnen inspecteurs vragen om een omschrijving of foto van gevonden materiaal. Het programma raadpleegt vervolgens een enorme database met diersoortkenmerken om te bepalen wat de meest waarschijnlijke soort is. Zo kan bijvoorbeeld snel worden uitgemaakt of een papegaaienvleugel toebehoort aan de streng beschermde Afrikaanse grijze papegaai of aan een minder bedreigde verwant.
.
Snelle testkit
Ook bestaan er draagbare DNA-testkits waarmee ambtenaren op het vliegveld binnen een halfuur kunnen vaststellen van welke diersoort een fragment of poeder is gemaakt. Deze testkit geeft meteen uitsluitsel (bijvoorbeeld: is dit neushoornhoorn of niet?). In de houtindustrie werkt men met handscanners die de houtsoort bepalen via het celpatroon van het hout. En ook voor de houtsector zijn handige digitale hulpmiddelen ontwikkeld: handscanners onderzoeken het celpatroon van hout en helpen zo om de houtsoort te bepalen. Daarmee kan men tropisch hardhout, dat vaak illegaal gekapt is, onderscheiden van legale alternatieven.
.
Illegale handel ook online aangepakt
De strijd tegen de illegale handel vindt echter niet alleen plaats in de fysieke wereld. Ook online proberen handhavende instanties en natuurorganisaties deze criminaliteit te onderscheppen. Verkopers plaatsen bijvoorbeeld advertenties van diersoorten, waarbij ze proberen om onder de radar te blijven van detectiesystemen. Dat doen ze door een foto te plaatsen met een onschuldige omschrijving of door vage woorden en emoji’s te gebruiken. Om dit tegen te gaan bundelen ngo’s en techbedrijven hun krachten. De Coalition to End Wildlife Trafficking Online, met leden als Alibaba, Meta, WWF en anderen, heeft tussen 2018 en 2023 meer dan 23 miljoen verdachte advertenties en accounts geblokkeerd of verwijderd. Ook platformen als eBay zetten beeldherkenning in om verboden wildproductadvertenties te detecteren.
.
Is het voldoende?
Deze technologische middelen geven reden tot hoop. Ze kunnen echter (nog) niet gezien worden als dé oplossing. Dankzij de innovatieve middelen kan er beter en effectiever gehandhaafd worden, maar de kern van het probleem wordt daarmee niet aangepakt. Zolang het financieel aantrekkelijk blijft om dieren te smokkelen – en men niet inziet hoe desastreus deze criminaliteit is voor het voortbestaan van diersoorten – zal deze illegale handel helaas blijven bestaan. De consument draagt daarbij misschien wel de grootste verantwoordelijkheid. Een bekende uitdrukking luidt niet voor niets ‘zonder kopers geen stropers’.
Stop wildlife criminaliteit
Koop geen suikereekhoorntjes, exotische papegaaien of andere niet inheemse dieren online, want daarmee draag je bij aan deze vreselijke illegale handel. En ook de ivoren beeldjes op vakantie kun je beter laten liggen. Want de illegale handel in dieren is een van de grootste bedreigingen voor het voortbestaan van veel diersoorten en gaat bovendien gepaard met veel dierenleed. Het is daarom van groot belang dat regeringen, wetenschappers en ngo’s zich blijven inzetten om deze wildlife criminaliteit de kiem in te smoren en tegelijkertijd consumenten te informeren. En hopelijk zullen er steeds meer slimme hulpmiddelen worden ontwikkeld, waardoor het alsmaar lastiger wordt om dieren uit hun leefgebieden te stelen en succesvol de grens over te smokkelen.
Bron:
- The Conversation
- Lees ook op AnimalsToday:
.
Exotische dierencafés in Azië werken illegale handel in hand
©AnimalsToday.nl Femke Oosterbaan Martinius
Techniek versus wildlife criminaliteit: wie wint?
