Waar gaan alle zeehonden heen? We raken ze kwijt. Dat is de kern van de boodschap afgelopen dinsdag. Een medewerker van Werelderfgoed Waddenzee (het vanuit Pieterburen naar Lauwersoog verhuisde opvangcentrum) speculeert dat vissen door klimaatopwarming vertrekken naar kouder water. Jonge zeehonden verliezen daardoor meer energie om erachteraan te gaan. Zo raken we ze kwijt, of gaan ze dood.
Ik durf te stellen dat we ze kwijtraken omdat ze doodgaan. Jonge zeehonden in nood worden namelijk tegenwoordig niet meer geholpen, terwijl dat ten tijde van de Zeehondencrèche opgericht door Lenie ‘t Hart wél het geval was.
Die speculatie rammelt
Winter is door kou altijd een moeilijke tijd voor jonge zeehonden. Ze hebben een dikke vetlaag nodig om op temperatuur te blijven. Rijkswaterstaat heeft gemeten dat de temperatuur voor meerdere locaties in de winterse Waddenzee niet is gestegen in de winter. En daarmee is het argument dat vissen door opwarming zouden zijn vertrokken op zoek naar kouder water ineens zeer discutabel. Die speculatie rammelt. En bovendien: er is al veel belangrijk onderzoek gedaan waarnaar in het geheel niet wordt verwezen. Onbegrijpelijk! Divers onderzoek beschrijft bijvoorbeeld hoe vervuiling van het Wad jonge zeehonden in nood brengt. Ik heb hier al eerder over geschreven.
.
Zeehonden met te weinig lichaamsgewicht
Jonge gewone zeehonden zijn in de winter ongeveer een half jaar oud. Ze moeten inmiddels zelf hun voedsel vangen. Als aan het begin van de winter hun isolerende vetlaag niet dik genoeg is, ofwel als ze minder dan 32 kilo wegen, dan verliezen ze veel te energie in de vorm van lichaamswarmte aan het koude water. Dit is dermate veel dat het steeds moeilijker wordt om dat met de visvangst te compenseren. De kans om te overleven daalt daardoor fors en is slechts 63 procent als je als jong maar 17 kilo weegt, zo blijkt uit Zweeds onderzoek.
Groeiproblemen
Voldoende gewicht was voor Lenie ’t Hart van de vroegere Zeehondencrèche in Pieterburen een belangrijk criterium om een zeehond ‘fit genoeg ‘te verklaren. Maar het huidige opvangbeleid lijkt dit niet te interesseren en laat verzwakte dieren aan hun lot over omdat het ‘de natuur’ zou zijn. Maar dankzij de werkwijze van de zeehondenopvang tot 2014 kon de populatie gewone zeehonden groeien. Kort erna ontstonden de problemen in de groei. En nu raken we onze zeehonden kwijt.
.
Longwormen
Niet alleen kou in de winter speelt een rol, ook longwormeninfectie heeft veel impact. Longwormen ontwikkelen zich als een zeehond een vis eet die gastheer is van zo’n worm. Sommige vissen hebben meer van die prille longwormpjes in zich dan andere. Zeehond worden gedwongen juist die vissen te eten, omdat gezondere vissen door overbevissing en veranderingen aan de zeebodem minder talrijk geworden zijn. En dan krijg je dus meer longworminfecties en moet het lijf van geïnfecteerde zeehond flink aan het werk om de infectie tegen te gaan. .
.
.
Een longworm maakt je niet benauwd, maar wel als je er vele tientallen hebt en je daardoor nauwelijks lucht krijgt. Juist bij jonge zeehonden speelt dit gevaar, omdat het immuunsysteem nog niet voldoende is gewapend tegen infecties en de gevolgen dus hard aankomen.
Vervuiling Waddenzee
Bovenop de longwormen speelt de vervuiling van het water in de Waddenzee een negatieve rol. Onderzoek uit 2025 laat zien dat de conditie van de Waddenzee nog steeds bar slecht is. Minstens 16 van de 30 onderzochte vervuilende stoffen, die op vier verschillende locaties zijn onderzocht, zitten ver boven de RIVM-norm (pdf). Denk hierbij aan giftige stoffen als arseen en kwik, die nog steeds onverminderd in de Waddenzee terechtkomen. Dit soort giftige stoffen verzwakken de zeehonden nog meer, wat kan verklaren dat er alleen in de Waddenzee abnormaal lange longwormen in de gewone zeehonden voorkomen.
We raken onze zeehonden kwijt!
Als je het op een rijtje zet zijn er diverse factoren die verklaren waarom jonge zeehonden niet overleven en we ze ‘kwijt’ raken. De vervuiling van de Waddenzee in samenhang met de grotere kans op infecties. Problemen door longwormen én de afname van de isolerende vetlaag. Bij elkaar opgeteld leiden al deze factoren met name in de winter tot de dood van onze jonge,gewone zeehonden.
Het valt niet vol te houden dat we gewone zeehonden aan hun lot overlaten, omdat dat ‘de natuur’ is. Hun leefomgeving wordt tot op de dag van vandaag in belangrijke mate door ons mensen negatief beïnvloed. En dan druk ik mij zacht uit. Dus we hebben de morele plicht om een zeehond in nood te helpen. Onbegrijpelijk dat dit nergens genoemd wordt.Als het opvangbeleid van voor 2014 niet hersteld wordt, raken we op den duur misschien wel al onze zeehonden kwijt!
Bronnen:
- StNatuurbeelden/YouTube
- NOS
- De Waddenacademie (pdf)
- Lees ook op AnimalsToday:
.
©AnimalsToday.nl Karen Soeters | House of Animals
