Paula van de Geest: Paarden die schreeuwen en mensen die niks horen

Het paard stond vastgebonden aan een hek en probeerde zich uit alle macht los te trekken. Ik klikte het Amerikaanse filmpje snel weg, want ik kreeg er een knoop van in mijn maag. Arm dier, wat een stress! De reacties onder het filmpje schokten me echter nog meer. Het overgrote deel van de mensen leek dit een hele goede ‘trainingstechniek’ te vinden. Veel mensen zijn helaas niet in staat om paarden juist in te schatten en behandelen de dieren alsof ze aan ons onderworpen moeten worden.

Wat ik zag was een paard dat volledig in paniek was. Hij probeerde los te komen, wilde vluchten. Maar dat kon niet, omdat ze hem met een stevig touw hadden vastgezet. Los van het grote risico dat het paard verwondingen oploopt aan zijn hoofd en nek, leert dit paard hier helemaal niks van. Bij zoveel stress schiet het zenuwstelsel in standje ‘overleven’ en kunnen de hersenen geen nieuwe informatie verwerken. Het enige dat deze zogenaamde ‘trainer’ dit paard meegeeft is een trauma.

Kort aangebonden aan een hek — Uiteindelijk zal een vastgebonden paard opgeven | Foto: publiek domein

Paarden zijn vreedzame dieren

Uiteindelijk zal het vastgebonden paard opgeven. Hij merkt dat er niet geluisterd wordt en is doodmoe van het vechten. Voor sommige mensen is dit helaas het bewijs dat deze methode werkt. Maar als deze mensen zich écht in het wezen paard zouden verdiepen, wisten ze dat paarden elkaar niet proberen te onderwerpen. Dat de hiërarchie in wilde kuddes niet zwart-wit is, maar dat rollen kunnen wisselen. Dat de enige paarden die weleens met elkaar in conflict komen, hengsten zijn die hun zinnen hebben gezet op dezelfde dames.

Paarden zijn vreedzame, sociale en gevoelige dieren. Mensen zijn dat van nature ook, daar ben ik van overtuigd. Maar waar ging het toch zo mis?

Paarden zijn vreedzaam en sociaal | Foto: publiek domein

Chronische stress

Veel mensen zijn chronisch gestrest. Ze leven vanuit hun hoofd, weten niet goed wat ze voelen en wat ze nodig hebben. Ze rennen maar door. Als je niet weet wat jijzelf nodig hebt, hoe kun je dan aanvoelen wat een ander nodig heeft, die ook nog eens een andere taal spreekt? Paarden worden ongevraagd de mensenwereld ingesleept, die vol is met prikkels en helaas meestal niet voldoet aan wat paarden nodig hebben. Vervolgens moeten deze paarden ‘gewoon’ luisteren, want eigenaren hebben weinig tijd en willen ongecompliceerd een rondje kunnen rijden.
.

Waarom paarden van oprechte mensen houden

Ego van mensen

Bij sommige mensen speelt ook het ego een belangrijke rol. Ze willen graag erkenning en een bepaalde status. Een paard met heftig gedrag kunnen ‘temmen’ streelt hun ego: kijk, eens wat ik kan! Dat terwijl paarden juist heel goed gaan op zachtheid. Heftig gedrag kan vaak voorkomen worden door in kleine stapjes te werken, continu aangepast op wat het paard op dat moment aankan. Maar dat levert natuurlijk geen ‘stoere’ filmpjes op met felbegeerde likes.

Bereden paard — Paarden moeten ‘getemd’ worden voor het ego van de mens | Foto: publiek domein

Eerst naar jezelf kijken

Mensen die hun paard veroordelen vanwege zijn gedrag zouden eerst naar zichzelf mogen kijken. Wetenschappelijk is aangetoond dat paarden niet in staat zijn om ons expres dwars te zitten. Dus wat gebeurt er bij mensen die dat wel zo ervaren? Er wordt iets in hen geraakt. Misschien is het stress vanwege een te drukke planning, schaamte tegenover stalgenoten, of angst dat het paard hen niet leuk vindt. Dat is zonde en erg sneu, voor het dier. Paarden die moeilijk gedrag vertonen krijgen dan de boodschap ‘Ik luister niet naar je’, terwijl ze alleen duidelijk proberen te maken dat er iets is wat stress veroorzaakt.

Ik ben ervan overtuigd dat de meeste mensen de beste bedoelingen hebben met hun paard. Ze worden alleen te veel geleefd door de waan van de dag en soms ook door hun ego. Paardenwelzijn zal enorm verbeteren als mensen vaker hun eigen rol onder de loep nemen en vaker vanuit ontspanning en geduld met hun paard samenzijn. Dan ontstaat ruimte om écht naar ze te luisteren.
.

Paula van de Geest – paardengedrag en -welzijn
.