In Canada heeft het Federale Hof van Beroep op 30 januari een baanbrekende uitspraak gedaan in de strijd tegen plastic. De rechtbank bevestigt dat de federale overheid plastic producten mag aanpakken als milieubedreiging. Dit betekent een grote overwinning die miljoenen dierenlevens kan redden.
In 2021 besloot de Canadese regering om plastic producten als “giftig” aan te merken. Hierdoor kon een verbod worden ingevoerd op schadelijke wegwerpplastic zoals boodschappentassen, rietjes, roerstaafjes, sixpack-ringen, bestek en voedselverpakkingen. Ook werd de basis gelegd om andere belangrijke bronnen van plasticvervuiling aan te pakken, zoals achtergelaten visnetten.
De plasticindustrie stapte daarop naar de rechter om het verbod tegen te houden. In 2023 won Big Plastic die zaak bij de lagere rechtbank, wat een ernstige tegenslag voor dieren en het milieu betekende. Maar nu heeft het Hof van Beroep die uitspraak vernietigd.
Dieren centraal in strijd tegen plastic
De Canadese dierenwelzijnsorganisatie Animal Justice kwam tussenbeide in de zaak om een stem te geven aan de miljoenen dieren die elk jaar de dupe zijn van plasticvervuiling. De organisatie zet zich in voor dierenrechten en vocht deze zaak samen met AEL Advocacy, dat zich richt op dieren- en milieurecht. Camille Labchuk, directeur van Animal Justice, voorafgaand aan de uitspraak.
“De rechter moet niet vergeten dat miljoenen dieren lijden en sterven als slachtoffers van onnodige, onverantwoord weggegooid plastic producten.”
Het Hof van Beroep was het met hen eens. In de uitspraak erkende het hof de reële gevolgen van plasticvervuiling voor dieren, waarbij jaarlijks ongeveer 29.000 ton plastic in het Canadese milieu terechtkomt.
Heldere woorden rechters
De plasticindustrie voerde aan dat niet alle plastics hetzelfde zijn en dat er onvoldoende onderzoek was naar welke specifiek schade veroorzaken.
De rechters veegden dat argument van tafel. “Om het bot te zeggen: de chemische samenstelling van plastic is irrelevant voor de zeeotter die stikt in een plastic rietje,” schreven ze.
“Het probleem is het plastic voorwerp zelf, niet de chemie ervan.”
De rechtbank bevestigde dat de wet slechts het “potentieel om schade te veroorzaken” vereist om iets als giftig aan te merken.
Wereldwijde ramp
Wereldwijd sterven jaarlijks meer dan 1 miljoen mariene dieren door plastic. Ongeveer 100.000 zeezoogdieren hebben elk jaar een aan plastic gerelateerde dood. Daarnaast sterven jaarlijks zo’n miljoen zeevogels aan de gevolgen van plastic.
Verloren visnetten, ook wel ‘spooknetten’ genoemd, zijn een van de grootste bronnen van plasticvervuiling in de oceaan. Naar schatting komt er elk jaar tussen de 500.000 en 1 miljoen ton vistuig in de oceaan terecht. Deze netten vormen jarenlang een dodelijke val voor dieren.
Wat nu?
Deze uitspraak bevestigt dat het federale verbod op schadelijke wegwerpplastic van kracht blijft en opent de deur voor strengere regelgeving. Milieuorganisaties roepen de Canadese regering op om door te pakken met maatregelen tegen greenwashing, plannen om plastic verpakkingen te verminderen en het uitbannen van schadelijke chemicaliën in plastic. Bedrijven moeten investeren in herbruikbare systemen in plaats van wegwerpverpakkingen. De plasticindustrie kan nog in beroep gaan bij het Hooggerechtshof van Canada. Voorlopig is de uitspraak een belangrijke overwinning voor dieren en het milieu.
Bronnen:
©AnimalsToday.nl Liesbeth Riekwel
#GNvdD: Canadese rechters steunen dieren in strijd tegen plastic
